Select Language

Check Application Status
en

Resource Zone

Có nên cho con làm người kế vị

Matt Pais

Rate 1 Rate 2 Rate 3 Rate 4 Rate 5 0 Ratings Choose a rating
Please Login or Become A Member for additional features

Note: Any content shared is only viewable to MDRT members.

Cần cân nhắc điều gì khi đưa con cái tham gia vào công việc kinh doanh của mình.

STEVEN WANG vào làm cho công ty của bố từ năm 24 tuổi. Tám năm sau, kết quả kinh doanh của cậu ta...không có gì tiến triển.

“Tôi bế tắc,” Wang chia sẻ. “Có ngày đến trưa tôi mới vác mặt lên văn phòng.”

Rõ ràng thành viên MDRT 9 năm đến từ Irvine, California, đã qua một chặng đường dài trong ngành. Tuy nhiên, điều quan trọng là phải hiểu được vì sao lúc ban đầu cậu ấy lại chật vật đến thế: Tham gia kinh doanh theo ý muốn của bố, đó không phải đam mê của cậu. Điều này không tốt cho Wang, bố của cậu ấy hoặc khách hàng của công ty. Chỉ sau khi bố cậu qua đời, Wang mới thấy tầm quan trọng của bảo hiểm đối với gia đình mình như thế nào và rồi cậu theo đuổi việc bảo vệ khách hàng cho những tình huống tương tự.

Câu hỏi quan trọng cần đặt ra ở đây là: Liệu có nên lên kế hoạch cho con cái chúng ta nối nghiệp hay không?

Don Schwerzler thành lập Tổ chức kinh doanh gia đình có trụ sở tại Georgia, Atlanta được hơn 30 năm, điều hành trang web family-business-experts.com và cung cấp dịch vụ tư vấn cho hàng trăm doanh nghiệp gia đình. Ông cho rằng nuôi dưỡng tình cảm cho thế hệ tiếp theo là yếu tố quan trọng để đưa chúng tham gia vào công việc kinh doanh của gia đình.

“Nếu những đứa trẻ không có hứng thú, chúng ta nên trao đổi với bố mẹ bọn trẻ để hiểu được kỳ vọng của chúng,” ông nói. “Tốt hơn hết là nên xây dựng công ty để kinh doanh hơn là để chuyển giao cho những đứa con.”

Với một nhân viên thiếu động lực, bất kỳ vấn đề nào cũng có thể xảy ra, đặc biệt là người trong gia đình. “Có một người bố gọi điện cho tôi và nói, ‘Tôi gặp vấn đề với con rể của mình: Cậu ta có vẻ như không muốn đi làm, nhưng tôi không muốn sa thải cậu ấy,’” Schwerzler nói. “Bạn phải giải quyết vấn đề cả về mặt công việc lẫn tình cảm.”

Có một trường hợp khác, một nhà tư vấn tài chính đã giao việc điều hành kinh doanh của mình cho con rể và 10 năm sau, ông phát hiện cậu ta ngoại tình. Người bố đuổi thẳng cậu ta và cố gắng lấy lại doanh nghiệp. Ông đã bị một cơn đau tim chết người sau 9 tháng cố gắng chuyển quyền sở hữu, kết nối lại khách hàng và thích nghi với công nghệ và đội ngũ nhân viên mới.

“Ông đã làm việc đến chết theo đúng nghĩa đen,” Schwerzler nói.

Dĩ nhiên, đây là một trường hợp quá bi thảm. Còn với Priti Ajit Kucheria, CFP, LUTCF, thành viên MDRT 18 năm đến từ Mumbai, Ấn Độ, bà chỉ không muốn con trai mình tham gia vào công việc kinh doanh với thái độ “Mẹ bắt con làm công việc này.” Đó phải là sự lựa chọn của cậu ấy.

Điều đó không đồng nghĩa với việc con đường tham gia vào công việc kinh doanh của cậu bé là dễ dàng.

Trong suốt thời gian luyện thi CPA, cậu luôn có ý định muốn từ bỏ và theo đuổi những ước mơ khác. Sau khi hoàn thành các kỳ thi, cậu quyết định không đi tìm việc trong lĩnh vực tài chính và dành 12 tháng để đi du lịch, cố gắng tìm kiếm xem mình thật sự muốn gì, thậm chí cậu đã ở trong rừng với sư tử tại Nam Phi trong vài tuần.

Sau khi cậu quyết định làm cho công ty của mẹ, bà Kucheria đã có một cái nhìn khách quan đáng ngạc nhiên về sự tham gia của cậu con.

Bà cho biết “Vợ chồng tôi đều chuẩn bị tinh thần rằng sẽ có ngày thằng bé dội một gáo nước lạnh và bảo rằng: ‘Con không muốn làm công việc này nữa’”. “Tuy nhiên, khi bạn không mong đợi bất cứ điều gì trong cuộc sống, nỗi sợ hãi và lo lắng trở nên không có ý nghĩa. Bạn hãy kỳ vọng ít lại, và sau đó mọi thứ đến như một món quà.”

Đó cũng là lý do Kucheria chờ đến 6 tháng mới giới thiệu con trai mình với khách hàng nhỏ, và đến ba năm mới giới thiệu cậu với khách hàng lớn, sau khi cậu con trai tỏ ra thật sự yêu thích công việc và vượt ngoài mong đợi của khách hàng.

Cách tiếp cận từng bước này cũng được xem là phù hợp với Erika Wood, AIF, thành viên MDRT 8 năm đến từ Minnetonka, Minnesota, nơi cô bắt đầu làm việc cùng với bố, ông Richard J. Bjorklund, thành viên MDRT 36 năm đến từ thành phố Minnetonka. Bắt đầu từ công việc chuyên viên hoạch định tài chính, sau hai năm Wood đã sẵn sàng cho vị trí chuyên gia tư vấn.

Tuy nhiên, việc xử lý công việc hàng ngày không tránh khỏi những mâu thuẫn cá nhân.

“Trong thời gian đầu, tôi nhận được điện thoại từ mẹ con bé, nói rằng, ‘Chuyện gì đang xảy ra với hai bố con thế?”’ Bjorklund nhớ lại.

Wood cho biết “Những mâu thuẫn trong công việc chung quy đều do tính tôi rất ngăn nắp còn bố tôi thì bừa bộn hơn.”

Xét cho cùng, đây lại là một lợi thế. Nhờ có Wood mà bố cô không bị sót việc, công việc theo dõi, đôn đốc khách hàng cũng hiệu quả hơn. Song, cần lưu ý rằng không nên dựa vào mối quan hệ cá nhân thân thiết để xây dựng mối quan hệ trong công việc chuyên môn.

Với Drew Michael Forte, CLU, CFP, quyết định không tham gia vào công ty của bố mình không vì nguyên nhân mâu thuẫn nào. Lý do đơn giản là thành viên 4 năm của MDRT đến từ thành phố Winchester, bang Virginia muốn tự thành lập công ty cho riêng mình.

Cùng với chị gái là Kimberly A. Harding, CLU, thành viên MDRT một năm đến từ Woburn, Massachusetts, Forte được bố hết lòng ủng hộ tham gia vào công ty khác.

Forte nói: “Nếu làm cho bố, chúng tôi sẽ có những cố vấn tuyệt vời. Nhưng hai chị em tôi muốn đi từ con số 0. Nếu chỉ dựa vào công ty do bố mẹ tạo ra, những đứa con có thể không yêu thích công việc của mình. Bạn phải thực sự là người quan tâm đến khách hàng và toàn tâm toàn ý cho công việc, nếu không bạn sẽ chán ghét nó.”

Thực tế là việc có người trong gia đình làm cùng ngành đã khiến Forte phải chuyển từ Massachusetts đến Virginia để tìm kiếm thị trường mới. Chính điều này sẽ giúp đem lại động lực tự thân.

“Công ty như là đứa con tinh thần của tôi. Tôi không ngừng suy nghĩ làm cách nào để phát triển nó,” Wang nói. “Nếu tôi làm cho bố, tôi tin chắn rằng quan điểm của hai bố con tôi sẽ khác nhau vì tôi không tham gia xây dựng công ty này ngay từ đầu.”

Vài năm sau, Wang 4 lần là tư vấn viên hàng đầu của công ty ở trong nước. Trang web của Kucheria đầy lời khen ngợi của khách hàng dành cho con trai bà. Bà nhận ra rằng nếu con trai bà không tham gia vào lĩnh vực này, công việc của vợ chồng bà sẽ không phát triển như thế hoặc chí ít là giữ lại công ty cho gia đình. Bjorklund nhận ra rằng trong ba đứa con của mình, chỉ có Wood là phù hợp với công ty của ông. Forte tin rằng anh ta sẽ bỏ công việc kinh doanh nếu không có sự hỗ trợ của gia đình.

Điều quan trọng cần lưu ý là thế giới dịch vụ tài chính là tư vấn riêng cho từng khách hàng và công ty là tấm gương phản chiếu người điều hành nó. Nếu có sự tham gia của người thân trong gia đình, phương pháp phù hợp với gia đình này có thể không phù hợp với gia đình khác. Tuy nhiên, những thành viên được phỏng vấn cho bài viết này thường thừa nhận sự khéo léo khi kể về công việc kinh doanh với bọn trẻ mà không làm chúng cảm thấy phải có nghĩa vụ trong tương lai.

Theo những thành viên này, nếu có thể hãy để chúng theo đuổi đam mê của mình, bởi vì những gì xảy ra tự nhiên thường là tốt nhất. Hóa ra, cô con gái 4 tuổi của Forte cho thấy có khả năng chốt deal.

Anh nói “Khi con bé được khoảng một tuổi rưỡi, tôi đã chỉ cho nó cách làm sao đưa ra deal và thương lượng. Não của con bé hoạt động như một nhân viên bán hàng, khi con bé làm xong một việc gì đó, nó sẽ được thưởng. Giờ thì con bé suốt ngày đưa ra lý lẽ thuyết phục tôi về mọi thứ, chẳng hạn như nó sẽ ăn hết bữa tối để được ăn kem.

“Con bé gần như khiến tôi làm theo mọi thứ, nhưng nó rất biết thuyết phục.”

Cân nhắc những điều này trước khi thuê người trong gia đình

Schwerzler đưa ra nhiều thách thức có thể xảy ra khi có con cái làm việc trong công ty:

  • Liệu đứa con có thật sự đủ năng lực không? “Chủ công ty có thể nhầm lẫn giữa sự tự tin và năng lực của những đứa con. Chúng thường khá lo lắng và muốn làm được việc nhưng đôi khi chúng chưa được trang bị các kỹ năng cần thiết để thành công.”
  • Quan hệ ruột thịt có ảnh hưởng đến tình cảm gia đình và làm hại việc kinh doanh không? Có một công ty do hai anh em sinh đôi điều hành hai văn phòng ở hai đầu đất nước rất thành công. Sau khi sáp nhập hai văn phòng, đã nảy sinh những cuộc tranh cãi quyết liệt. “Khi những người chủ tranh cãi với nhau, cho dù đó là giữa bố mẹ và con cái, giữa vợ và chồng hoặc những người khác, nó đều sẽ phá hỏng toàn bộ cơ cấu tổ chức của công ty.”
  • Liệu các mối quan hệ khác trong gia đình có bị ảnh hưởng không? Trong một công ty gia đình, có hai anh em ruột phải chật vật làm việc chung vì các bà vợ không ưa nhau. “Hai anh em hợp tác với nhau rất tốt, nhưng vì mối quan hệ căng thẳng giữa hai bà vợ, mà một người phải rời đi và tìm người khác thay thế.” Trong một tình cảnh khác, do yêu cầu công việc mà cậu con trai thường xuyên vắng mặt các sự kiện của gia đình khiến người vợ không đồng ý và đẩy người con vào tình huống phải chọn lựa giữa vợ và bố.
  • Chênh lệch thu nhập giữa việc thuê người trong gia đình và người ngoài như thế nào? “Chúng tôi có biết một công ty mà bố mẹ chỉ định trả lương cho con ở mức 40.000 đô la một năm, trong khi bạn bè cùng khóa nhận được mức lương đến 90.000 đô la. Đó là mức lương mà cậu con trai đề xuất và dù có muốn họ cũng không có khả năng chi trả cao hơn.”
  • Các thành viên trong gia đình làm cho công ty có được hưởng chế độ đãi ngộ như nhau không? “Nếu đứa con thứ trong gia đình của bạn với số năm kinh nghiệm ít hơn nhưng đòi hỏi mức lương bằng với anh chị của mình đã làm lâu năm hơn thì đó sẽ là một vấn đề. Vấn đề này có thể bị đẩy lên cao trào nếu có sự tham gia của vợ/chồng của những đứa con bạn.”

Làm thế nào để tăng khả năng thành công

  • Trân trọng và ghi nhận thành ý. “Đôi khi tôi nói với chồng khi anh ấy cáu với con trai, hoặc anh ấy nói với tôi khi tôi buồn rằng: ‘Con trai không có ý làm chúng ta thất vọng.’ Rõ ràng, bạn không phản ứng hoặc chỉ trích ngay lập tức. Bạn có thể bình tĩnh ngồi xuống và nhìn vấn đề từ quan điểm của người con và giải quyết nó một cách khách quan. Bạn phải đối xử với chúng như đối xử với nhân viên nhưng cũng như với con trai mình. Phải có sự cân bằng hài hòa.” (Kucheria)
  • Theo thang điểm từ 1 đến 10, 3 tốt hơn 7 về mặt áp lực. “Nếu bố tôi đã nói, ‘Nếu con không muốn, thì điều đó cũng tốt thôi,’ thì tôi sẽ cân nhắc nhiều hơn và nghiêm túc hơn về việc đó ngay từ đầu, bởi vì đó là sự lựa chọn của tôi” (Wang)
  • Lựa lời mà nói. “Bố tôi hay trích dẫn những câu châm ngôn của ông tôi và nó luôn đọng lại trong tâm trí tôi, như ‘Nếu không có ý thức hình thành thói quen tốt, bạn sẽ vô thức hình thành những thói xấu.’ Đây là công ty bạn có thể xuất hiện lúc 10 giờ sáng và không ai bắt bạn phải chịu trách nhiệm, nhưng bạn phải chịu trách nhiệm với chính bản thân mình. Đây là những câu nói rất bổ ích. Vì ông tôi đã qua đời từ khi tôi còn rất nhỏ, nên nó đặc biệt quan trọng với tôi để lưu giữ những ký ức về ông.” (Wood)
  • Đừng phụ thuộc vào mối quan hệ. “Ở nhà, họ có thể là bố, mẹ của bạn, nhưng trong văn phòng, bạn phải hành xử như nhân viên đối với cấp trên. Hãy để họ nuôi dưỡng bạn trong môi trường kinh doanh. Và với người chủ doanh nghiệp cũng thế. Hãy thông cảm hoặc nghiêm khắc như với chính nhân viên của bạn. Đừng phản ứng với sai lầm của những đứa con như khi ở nhà.” (Kucheria)
  • Khi cần trao đổi, đừng để mối quan hệ gia đình cản trở bạn. “Cùng ngồi xuống và giải quyết vấn đề hơn là lảng tránh nó.” (Schwerzler)

LIÊN HỆ

Richard Bjorklund dick@bjorklundwood.com

Drew Forte drew@precisionbenefits.net

Priti Kucheria priti@kucheria.co.in

Steven Wang steven.wang.jdw6@statefarm.com

Erika Wood erika@bjorklundwood.com

 

{{GetTotalComments()}} Comments

Please Login or Become A Member to add comments